Foilsithe 29 Aib. 2016 I Pobal, Spórt

Chuaigh Gaelscoileanna Chontae Aontroma chun páirce in iarthar Bhéal Feirste i dtrí chomórtas éagsúla ag Féile Peile Ghaelscoileanna Bhéal Feirste; Corn Liam Uí Mhuirí, Corn Choláiste Feirste agus Sciath Laochra Loch Lao.

Tá an fhéile peile ar an fhód le breis agus 10 mbliana anois agus bhí os cionn 300 imreoir, idir buachailllí agus chailíní, páirteach i gcomórtas na bliana seo a reáchtáladh ar pháirceanna imeartha Chumann Rossa agus Chumann na Sáirséalach.

Ba iad Gaelscoil na bhFál a bhuaigh mórdhuais an lae, Corn Liam Uí Mhuirí, agus bhuaigh foireann B na scoile Pláta Choláiste Feirste.

Bhí Meon Eile i measc na cuideachta ar an lá, labhair muid le himreoirí agus lucht eagraithe faoi oidhreacht Liam Uí Mhuirí agus bláthú na peile Gaelaí i mbunscoileanna an chontae.

Tuilleadh >

Stailc Luas idir dhá cheann na meá

Foilsithe 28 Aib. 2016

Barúil ón Bhosca
Barúil ón Bhosca

Tá ciorrú 10% á bhagairt ar phá na dtiománaithe Luas ón lá amárach agus stad curtha leis an tseirbhís inniu, mar gheall ar an stailc is déanaí. Tá Transdev, an comhlacht a bhfuil conradh Luas acu, ag bagairt na gciorruithe cé go bhfuil a bhfostaithe ar lorg ardú pá 26.5%, figiúr atá íslithe ón 53% a bhí ann ar dtús.

Scaoil na tiománaithe agus an cheardchumann SIPTU racht feirge le fógairt na gciorruithe úra. Maíonn Transdev áfach nach bhfuil sé d’acmhainn acu géilleadh do na rátaí pá atá á lorg ag a dtiománaithe.

Beagnach 90,000 duine a úsáideann an Luas gach lá agus tá na cainteanna pá idir dhá cheann na meá ó thús Feabhra. Tá an t-achrann faoi chaibidil ag taistealaithe na hArdcathrach ar bhosca na seachtaine seo…

Tuilleadh >

1916 faoi scagadh ag scríbhneoirí 'An tUltach'

Foilsithe 27 Aib. 2016 I Pobal, Cultúr agus Ealaíon

An tUltach
An tUltach

I gCultúrlann McAdam Ó Fiaich thug scríbhneoirí ‘An tUltach’ a léamh ar an Éirí Amach. Ócáid spreagúil measctha le ceol binn ó Chór Loch Lao agus píobairí aitheanta Bhéal Feirste, John McSherry agus Francie McElduff.

I measc na gcainteanna thug Pádraig Ó Coileáin a insint ar scéal a athar mhóir, Pádraig Ó Siadhail. Sheol Ó Siadhail arm as Doire Cholmcille roimh an Éirí Amach, throid sé i gCogadh na Saoirse, chuaigh sé ar stailc ocrais agus é i bpríosún Mhuinseo i 1920, ach ní bhfuair sé aitheantas ar bith ó Rialtas an tSaorstáit sna blianta a lean.

Seo spléachadh ar scéalta na scríbhneoirí Ultacha ar oidhreacht an Éirí Amach sa chúige…

Tuilleadh >

Na mílte ag comóradh Éirí Amach na Cásca 1916 i mBaile Átha Cliath

Foilsithe 26 Aib. 2016

1916
1916

Seán Ó Baoill

Go díreach 100 bliain ó cuireadh tús le hÉirí Amach na Casca 1916 tháinig na mílte le chéile i mBaile Átha Cliath le comóradh a dhéanamh ar na fír agus na mná a throid ar son shaoirse na hÉireann.

Seo blaiseadh den cheiliúradh…

Tuilleadh >

Filíocht i Ré an Idirlín

Foilsithe 25 Aib. 2016

filíocht

Cad a tharlaíonn nuair bhuaileann an fhilíocht, an modh liteartha seanbhunaithe sin, leis na meáin éagsúla a bhaineann leis an idirlíon? Léargas faoi leith le Ciara Ní Éanacháin.

Tuilleadh >

Pádraic Fiacc: Guth in éag

Foilsithe 22 Aib. 2016 I Pobal, Cultúr agus Ealaíon, Saol agus Saothar...

Pádraic Fiacc: Guth in éag
Pádraic Fiacc: Guth in éag

Is as Béal Feirste é an file Patrick ‘Joe’ O’Connor nó faoina ainm cleite, Pádraic Fiacc. Rugadh é i 1924 agus bhí cónaí air i gceantar na Margaí i lár Bhéal Feirste sula ndeachaigh clann s’aige ar imirce go Nua-Eabhrac agus é go fóill ina ghasúr. Tógadh i Hell’s Kitchen é, ach tháinig sé ar ais go hÉirinn agus é ina fhear óg agus scríobh sé cuid de na dánta is conspóidí dá chuid faoi na trioblóidí. Déanann scríbhínní Fiacc plé ar an fulaingt agus an foréigean a tháinig amach as an choimhlint. Cé gur chaith sé mórchuid dá shaol bocht, briste agus neamhaird déanta dá shaothar, tá daoine anois ag tabhairt an aitheantais a bhfuil tuillte aige dó.

Bhí oíche cheiliúrtha in ómós don fhile i gCultúrlann Mc Adam O Fiaich Dé hAoine seo caite. Tháining roinnt ealaíontóirí le chéile chun tasipeántais bunaithe ar Fiacc agus saothar s’aige a sheoladh. Bhí an scannán ‘Stormbird,’ stiúrtha ag Michael McKernon, le feiceáil mar chuid den oíche chomh maith.

Labhair Meon Eile le lucht freastal agus rannpháirtithe na hócáide faoin fhile féin agus na rudaí, dar leo, atá spéisiúil faoi na dánta atá scríofa aige.

Tuilleadh >

Cad atá i ndán do MMA?

Foilsithe 21 Aib. 2016

Barúil ón Bhosca
Barúil ón Bhosca

Trodaíocht na n-alt lom bunaithe ar an ealaín chomhraic thar 3 bhabhta 5 bhomaite. Sea, MMA nó ‘Mixed Martial Arts’ atá i gceist againn. Tá caint na ndaoine tarraingthe ag an choimhlint bharbartha seo.

Ardaíodh go leor ceisteanna faoi shábháilteacht na trodaíochta i ndiaidh don trodaire, Joao Carvalho, bás a fáil mar thoradh ar ghortuithe cloigne a bhain dó i dtroid i mBaile Átha Cliath le déanaí.

Chuir Conor McGregor ráflaí timpeall go raibh sé ag éirí as an spórt i ndiaidh dó giolc a sheoladh mar gheall air. Giolc amháin a chuir meáin na cruinne ag caint faoi fhear Thamhlachta agus a cheird.

Ach an spórt ceart é MMA? Ar chóir go mbeadh a leithéid ann? An bhfuil sé a dhath níos fearr na comhrac sráide? Tá an t-ábhar idir chamáin ar bhosca na seachtaine seo…

Tuilleadh >

An bhfuil Reifreann ar an 8ú leasú de dhith?

Foilsithe 20 Aib. 2016 I Cúrsaí Reatha

8ú leasú
8ú leasú

Seán Ó Baoill

D’eagraigh an grúpa gníomhaíochta ROSA leirsiú ar shraideanna Bhaile Átha Cliath ag an deireadh seachtaine agus iad ag rá gur cheart achomharc a dhéanamh ar an ochtú leasú agus go bhfuil gá le reifreann ar an ábhar.

Tuilleadh >

Scoth na cainte poiblí ag Abair Gael Linn

Foilsithe 19 Aib. 2016 I Pobal, Cultúr agus Ealaíon

Abair Amach 2016
Abair Amach 2016

Shane Ó Curraighín

Le cúpla mí anuas ghlac beagnach 100 dalta meánscoile i gCúige Uladh páirt i gcomórtas cainte poiblí, Abair, a reáchtálann Gael Linn. Eagraíodh babhta ceannais an chomórtais in Ionad Barrfheabhais Gharbh Achaidh i dTír Eoghain Déardaoin seo caite. Rinneadh scagadh, idir throm agus eadtrom, ar shaincheisteanna na sochaí.

Chuaigh mórdhuaiseanna an chomórtais chuig Gaelcholáiste Dhoire, Coláiste Feirste agus Scoil na Mainistréach, Iúr Cinn Trá. Seo chugaibh buaicphointí an chomórtais agus agallaimh leis na buaiteoirí…

Tuilleadh >

Foghlaim, foghlaim, foghlaim

Foilsithe 18 Aib. 2016 I Cúrsaí Reatha

Stormont

Dar le Ciarán Ó Pronntaigh gurb é seo an toghchán is tábhachtaí maidir leis an Ghaeilge ó cuireadh tús leis an chineachadh ag deireadh na haoise seo a chuaigh thart. Míníonn sé anseo cén fáth…

Tuilleadh >

Tráchtanna is déanaí